„Genealogiczny” apel Papie偶a Franciszka dotyka problemu utraty to偶samo艣ci narodowej, tradycji i korzeni a jednocze艣nie wskazuje prost膮 drog臋 do odzyskania i utrzymania kultury przodk贸w. Jest to wezwanie do poznania swoich korzeni.

Problemy z kultur膮 w UE

Nawi膮zuj膮c do tematu kultury jako elementu to偶samo艣ci narodowej pozwol臋 sobie na kilka zda艅 na ten temat, aby wyja艣ni膰 ten problem ju偶 nie w uj臋ciu globalnym, jak Papie偶 Franciszek, ale w uj臋ciu mi bli偶szym, w uj臋ciu Unii Europejskiej.

Wyrazem 艣wiadomo艣ci politycznej problemu to偶samo艣ci narodowej by艂o og艂oszenie podczas spotkania na szczycie Rady Europejskiej s艂ynnej 鈥deklaracji o to偶samo艣ci europejskiej鈥 w Kopenhadze w grudniu 1973 roku. Jest to pr贸ba kontynuowania tego, co ju偶 dwa razy zosta艂o skompromitowane: to偶samo艣膰 sowiecka i to偶samo艣膰 jugos艂owia艅ska. Jedno i drugie dzia艂anie przynios艂o tysi膮ce ofiar – na darmo. W obu przypadkach proces unifikacji to偶samo艣ci zako艅czy艂 si臋 rozpadem utopijnych pa艅stw. Karta to偶samo艣ci europejskiej – utopia zapisana jako cel UE pozostaje nieustaj膮cym zagro偶eniem. Cho膰 powoli, dooko艂a, po cichu to UE ci膮gle d膮偶y do wdro偶enia tej utopii, to jednak na drodze stoj膮 pa艅stwa narodowe.

Niestety, UE zamiast stworzy膰 podstawy b臋d膮ce zal膮偶kiem to偶samo艣ci europejskiej zacz臋艂y od eliminowania to偶samo艣ci narodowych. To ewidentny b艂膮d polityk贸w UE, kt贸ry mo偶e (na wz贸r ZSRR i Jugos艂awii) doprowadzi膰 do rozpadu UE zamiast jej pe艂nej integracji. Walka z to偶samo艣ci膮 narodow膮, z kultur膮 poszczeg贸lnych narod贸w jest najwi臋kszym b艂臋dem UE – moim zdaniem. Ten b艂膮d mo偶e zaprzepa艣ci膰 dotychczasowe osi膮gni臋cia integracyjne. Moim zdaniem nie jest za p贸藕no – UE mo偶e zmieni膰 swoj膮 polityk臋 i nie walczy膰 z ruchami narodowymi i tworzy膰 sobie zaci臋tych wrog贸w (Polska, W臋gry, Anglia). UE musi by膰 dla pa艅stw narodowych atrakcyjn膮 form膮 wsp贸艂istnienia, pa艅stwa narodowe powinny odczuwa膰 warto艣膰 dodan膮 p艂yn膮c膮 z wsp贸艂pracy i wsp贸艂istnienia. Tylko, niestety, tego jeszcze politycy UE nie potrafi膮. Ale niszczenie tych, kt贸rych nie uda艂o si臋 zainteresowa膰 wsp贸lnym istnieniem jest b艂臋dem.

艢wiadomo艣膰 b艂臋du jest znana, rzekomo Monnet, 鈥渢w贸rca鈥 UE, powiedzia艂: 鈥gdyby Europa mia艂a by膰 ponownie tworzona, to nale偶a艂oby zacz膮膰 raczej od kultury ani偶eli od ekonomii鈥. Pomimo tej pe艂nej 艣wiadomo艣ci b艂臋du UE brnie i stosuje dalsze naciski ekonomiczne! – patrz ostatnie uzale偶nienie wysoko艣ci 艣wiadcze艅 od tzw. praworz膮dno艣ci, czyli kara ekonomiczna za… utrzymanie kultury. Tego nie mog臋 zrozumie膰 inaczej ni偶 przez pryzmat 偶膮dzy w艂adzy za wszelk膮 cen臋 obecnych elit UE. Bardzo przypomina to ZSRR, niestety鈥 C贸偶 mo偶emy zrobi膰 my, szarzy obywatele? W艂a艣nie to – zachowa膰 nasz膮 tradycj臋 i kultur臋 na potem, gdy przeminie obecna posta膰 UE i nadejdzie jej nowa forma zgodnie z wnioskiem Monneta – zaczynaj膮c od kultury. Wtedy b臋dziemy bardzo jej potrzebowa膰.

Reklamowane przez UE dzia艂ania prokulturowe okazuj膮 si臋 tylko deklaracjami stanowi膮cymi zas艂on臋 dymn膮 nad prawdziwymi celami. Rozwa偶my niekt贸re has艂a unijne.

1. Zr贸偶nicowanie regionalne.

Wsparcie 鈥渞egion贸w鈥 i polityka regionalna UE – wbrew nazwie – nie jest dzia艂aniem nastawionym na regionalizacj臋, akcentowanie r贸偶nic kultur region贸w, zwi臋kszanie r贸偶norodno艣ci i utrwalanie lokalnych kultur. Jest to program gospodarczy kt贸ry zauwa偶a zr贸偶nicowanie regionalne i zak艂ada zr贸wnowa偶ony rozw贸j regionalny ale w za艂o偶eniu ma doprowadzi膰 do wyr贸wnania poziom贸w gospodarczych, czyli usuni臋cia gospodarczych r贸偶nic regionalnych. W efekcie zanikn膮膰 ma jakiekolwiek zr贸偶nicowanie!

Tutaj warto zwr贸ci膰 uwag臋, 偶e cz臋sto jest podnoszone zr贸偶nicowanie regionalne i regionalizm ale w uj臋ciu nie kulturowym lecz ekonomicznym. Poj臋cie regionalizmu zosta艂o sprowadzone do ochrony produkt贸w regionalnych, regionalnych marek. Jest to tylko i wy艂膮cznie ochrona prawna produkt贸w handlowych, nic wi臋cej.

2. Wymiana kulturalna.

Art. 151 ust. 2 TWE stanowi, 偶e UE zmierza do 鈥(…) zach臋cania do wsp贸艂pracy mi臋dzy pa艅stwami cz艂onkowskimi oraz 鈥 je艣li to niezb臋dne 鈥 do wspierania i uzupe艂niania ich dzia艂a艅 w nast臋puj膮cych dziedzinach:  pog艂臋biania wiedzy oraz upowszechniania kultury i historii narod贸w europejskich, zachowania i ochrony dziedzictwa kulturowego o znaczeniu europejskim, niehandlowej wymiany kulturalnej, tw贸rczo艣ci artystycznej i literackiej, w艂膮cznie z sektorem audiowizualnym鈥

Brzmi wspaniale? To jednak iluzja, bo pomini臋ty zosta艂 cel tego dzia艂ania. Niestety, podobnie jak w przypadku polityki regionalnej, tak i w tym przypadku celem jest wymiana kulturowa prowadz膮ca w efekcie ko艅cowym do pe艂nego ujednolicenia kulturowego ca艂ej wsp贸lnoty. Spodziewany efekt – ca艂kowity zanik lokalnych kultur, 鈥渒ultura鈥 na znale藕膰 si臋 wy艂膮cznie w muzeach. Dlaczego? – bo kultura i pami臋膰 narodowa wed艂ug UE jest z艂em – wyja艣nia to nast臋pny punkt.

3. Kultura narodowa.

Tutaj zacytuj臋 Alaina Finkielkrauta 鈥淓uropa nie narodzi艂a si臋 w Auschwitz鈥, (Europa. Tygodnik idei鈥 2005, nr 67), fragment kt贸ry mnie przera偶a:

鈥(…) dzi艣 znaczna cz臋艣膰 najbardziej przekonanych zwolennik贸w Europy m贸wi, i偶 lud europejski mo偶e by膰 stworzony wy艂膮cznie przez autokrytyk臋 pami臋ci narodowej. 呕e wszystkie narody musz膮 odrzuci膰 sw膮 przesz艂o艣膰 鈥 ich zdaniem zreszt膮 kryminaln膮 鈥 a odrzucenie w艂asnej to偶samo艣ci b臋dzie w pewnym sensie autoproklamacj膮 zupe艂nie nowej europejskiej to偶samo艣ci鈥 

Zwracam uwag臋 na fragment 鈥wszystkie narody musz膮 odrzuci膰 sw膮 przesz艂o艣膰鈥 – w istocie UE nie tylko nie jest zainteresowana lokaln膮 kultur膮 czy histori膮 ale wr臋cz przeciwnie – d膮偶y do ich negacji w imi臋 stworzenia 鈥渘owej kultury, nowej historii鈥.

Wnioski

Z powy偶szego wy艂ania si臋 do艣膰 klarowny obraz – w UE pr臋dzej czy p贸藕niej znikn膮 lokalne tradycje, kultura czy nawet poj臋cie narodu – ma by膰 tylko 鈥渘ar贸d europejski鈥. Naturaln膮 konsekwencj膮 jest pi臋tnowanie lokalnego patriotyzmu, przywi膮zania do swojego narodu, a najbardziej widoczne objawy maj膮 miejsce w Polsce, Austrii i W臋grzech, coraz silniej zaznacza si臋 ten negatywny wp艂yw UE r贸wnie偶 we W艂oszech za艣 Anglia zdecydowanie sprzeciwi艂a si臋 r贸wnie偶 tym negatywnym tendencjom.

„Genealogiczny” apel Papie偶a Franciszka budzi m贸j szacunek dla jego g艂臋bokiego zrozumienia problem贸w globalnych jak i umiej臋tno艣ci wskazania prostej recepty. Odszukanie swoich korzeni to droga dost臋pna dla ka偶dego, to wys艂uchanie swoich rodzic贸w, dziadk贸w, zwr贸cenie uwagi na tradycj臋 i histori臋. Co艣 oczywistego dla pasjonat贸w genealogii. To tak niewiele a mo偶e zmieni膰 wszystko.

Je偶eli zainteresowa艂 Ci臋 temat i chcesz pozna膰 nie tylko kulturowe uwarunkowania UE to polecam lektur臋 (w 2 dziale jest mowa o to偶samo艣ci ponadnarodowej) https://iusnovum.lazarski.pl/fileadmin/user_upload/oficyna/Ius_Novum_4-16_18-Z.Rudnicki.pdf